اسلام و پژوهش های مدیریتی، سال 1404، جلد پانزدهم، شماره اول، پیاپی 30، بهار و تابستان, صفحه‌ها 93-119

    مطالعة تأثیر رضایت شغلی و مؤلفه‌های آن بر تعهد سازمانی: پژوهش‌‌های ثانویة 1382ـ1402

    نوع مقاله: 
    Review Article
    نویسندگان:
    ✍️ طاها عشایری / عضو هیئت‌علمی دانشیار گروه جامعه‌شناسی دانشکدة علوم اجتماعی دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران / t.ashayeri@uma.ac.ir
    طاهره جهان پرور / دانشجوی دکتری جامعه‌شناسی فرهنگی، گروه علوم اجتماعی، دانشکدة علوم اجتماعی، ارتباطات و رسانه، دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکزی، تهران، ایران / jparvar@yahoo.com
    93-119 1404/08/11 1404/11/04 1405/05/05
    dor 20.1001.1.22516522.1404.15.1.5.1
    doi10.22034/modiriyati.2026.5002372⏳
    چکیده: 
    رضایت شغلی از تأثیرگذارترین و حساس‌ترین عوامل درک انگیزة کارکنان، احساس کفایت و عملکرد اجرایی و شغلی آنان است. هدف اصلی پژوهش، بررسی تأثیر رضایت شغلی بر تعهد سازمانی است. روش تحقیق از نوع فراتحلیل کمّی بوده و بر منابع علمی منتشرشده در بازۀ زمانی ۱۳۸۲ تا ۱۴۰۲ استوار است. از میان جامعۀ آماری شامل ۹۸ پژوهش، پس از انجام مراحل غربالگری و اعمال ملاک‌های ورود، پنجاه سند به‌روش نمونه‌گیری غیراحتمالی (تعمدی و در دسترس) انتخاب و با استفاده از نرم‌افزار CMA2 تحلیل شد. آزمون‌های به‌کاررفته شامل d کوهن و f فیشر بوده است. یافته‌ها نشان می‌دهند که ضریب اندازۀ اثر کوهن و فیشر تأثیر معنادار رضایت شغلی بر تعهد سازمانی را تأیید می‌کند؛ به‌گونه‌ای‌که رضایت شغلی ۵۵ درصد از تغییرات تعهد سازمانی را تبیین و پیش‌بینی می‌کند. همچنین مؤلفه‌های رضایت شغلی شامل سبک رهبری و مدیریت (278/0)، رضایت از نقش و تخصص شغلی (451/0)، رضایت از پرداخت و مزایای رفاهی (601/0)، رضایت از فرهنگ و جو سازمانی (300/0)، رضایت از ترفیع و ارتقای شغلی (420/0) و رضایت از قوانین و مقررات سازمانی (512/0) با تعهد سازمانی رابطۀ معناداری داشته‌اند.
    کلمات کلیدی: 
    رضایت شغلی
    تعهد سازمانی
    وفاداری سازمانی
    سبک رهبری
    Article data in English (انگلیسی)
    Title: 
    A Study of the Influence of Job Satisfaction and Its Components on Organizational Commitment: A Secondary Research of 2003–2023
    Abstract: 
    Job satisfaction is among the most influential and critical factors in perceiving employee motivation, sense of competence, and executive and occupational performance. The primary objective of this research is to investigate the effect of job satisfaction on organizational commitment. The research method is a quantitative meta-analysis, grounded in scientific sources published between 2003 and 2023. From a statistical population comprising 98 studies, and following screening procedures and the application of inclusion criteria, 50 documents were selected via non-probability sampling (purposive and convenience sampling) and analyzed using CMA2 software. The statistical tests employed comprised Cohen's d and Fisher's f. The findings indicate that the Cohen and Fisher effect size coefficients confirm a significant effect of job satisfaction on organizational commitment, such that job satisfaction explains and predicts 55% of the variance in organizational commitment. Furthermore, the components of job satisfaction, including leadership and management style (0.278), satisfaction with role and job expertise (0.451), satisfaction with pay and welfare benefits (0.601), satisfaction with organizational culture and climate (0.300), satisfaction with promotion and career advancement (0.420), and satisfaction with organizational rules and regulations (0.512), exhibited significant relationships with organizational commitment.
    Keywords: 
    job satisfaction
    organizational commitment
    organizational loyalty
    leadership style
    References: 
    • Allen, N. J. & Meyer, J. P. (1990). The measurement and antecedents of affective, continuance and normative commitment to the organization. Journal of occupational psychology, 63(1), 1-18. 
    • Ariyanti, N. & Hunik Sri, R. S. (2024). The Effect of Transformational Leadership on Employee Performance ThroughJob Satisfaction, Organizational Commitment and the Use of Social Media in Public Organization (Case Study of Financial Services Authority Employees). International Journal of Social Science Research and Review, 7(1), 240-254.
    • Asih, N. P. W.; Ida Bagus, A. Dh. & Ida Bagus Udayana, P. (2023). The Role of Organizational Commitment as Mediating the Effect of PerceivedOrganizational Support and Job Satisfaction on Organizational Citizenship Behavior. International Journal of Social Science and Education Research Studies, 3(2), 2770-2782, https://doi.org/10.55677/ijssers/V03I2Y2023-04.
    • Chegini, Z.; Janati, A.; Asghari-Jafarabadi, M. & Khosravizadeh (2019). Organizational commitment, job satisfaction, organizational justice and selfefficacy among nurses. Nursing Practice Today, Nurs Pract Today, 6(2), 86-93. 
    • Cohen, A. (2007). Commitment before and after an organizational turnover. Human Relations, 60(8), 1221-1245. 
    • Herliani, L. & Miranty, Annisaa N. (2022). Organizational Commitment, Job Satisfaction and Organizational Citizenship Behavior on Hospital Employees, ICIGR 2022, ASSEHR 750, 660-670, 2023. https://doi.org/10.2991/978-2-38476-052-7_72.
    • Judge, T. A.; Thoresen, C. J.; Bono, J. E. & Patton, G. K. (2001). The job satisfaction–job performance relationship: A qualitative and quantitative review. Psychological Bulletin, 127(3), 376-407. 
    • Kashem, M. A.; Ahmed, M. & Mohammad, N. (2022). Maternal HealthCare Using IoT-Based IntegratedMedical Device: Bangladesh Perspective. Studies in Informatics, Technology and Systems, 1(1), 25-38. 
    • Locke, E. A. (1976). The nature and causes of job satisfaction. In: M. D. Dunnette (Ed.), Handbook of Industrial and Organizational Psychology. 1297-1349. Chicago: Rand McNally. 
    • Luthans, F.(2006). Perilaku Organisasi. Edisi 10. Yogyakarta: AND.
    • Meyer, J. P. & Allen, N. J. (1991). A three-component conceptualization of organizational commitment. Human Resource Management Review, 1(1), 61-89. 
    • Porter, L. W. (1974). Organizational Commitment, Job Satisfaction, and Turnover among Psychiatric Technicians. Journal of Applied Psychology, 59, 603-609. 
    • Porter, L. W.; Steers, R. M.; Mowday, R. T. & Boulian, P. V. (1974). Organizational commitment, job satisfaction and turnover among psychiatric technicians. Journal of Applied Psychology, 59(5), 603-609. 
    • Pramono, A. & Susilo, A. S. (2022). Pengaruh Budaya organisasi dan Motivasi kerja terhadap KinerjaPegawai pada Dinas Perikanan Kabupaten Lampung Utara. Journal Relevansi: Ekonomi,Manajemen dan Bisnis, 6(1), 1-13. 
    • Robbins, S. P. & Judge, T. (2016). Organizational behavior. NJ: Pearson Education.
    • Sedyoningsih,Y.; Usep S. & Karuniana D., Ela. (2024). Exploring The Impact Of Job Satisfaction, Work Engagement And Organizational Commitment On Employee. Loyalty In The Maritime Tourism Industry Of IndonesiaMigration, Letters, 21(S3), 320-329, www.migrationletters.com
    • Triwahyuni, R. (2017). Analisis pengaruh kepuasan kerja terhadap kinerja karyawan melalui komitmen Organisasional: Studi pada PT Pindad (Persero) Turen Kab. Malang. http://etheses.uin-malang.ac.id/id/eprint/11518.
    • Zuliani, S.; Mariatul H. & Agus I. H. (2022). The Effect of Job Satisfaction on EmployeePerformance Through Organizational Commitment at PT. Pertamina, PFH 2022, ASSEHR 728, pp. 253–264, 2023. https://doi.org/10.2991/978-2-38476-032-9_26.
    متن کامل مقاله: 

    مقدمه
    رضایت شغلی امروزه یکی از مهم‌ترین مسائل سازمان‌های دولتی و غیردولتی است. سازمان‌ها به‌طور قابل توجهی مجبورند که از طرق گوناگون برای برنده شدن در رقابت‌های سازمانی تلاش کنند. ‌بخش‌های تجاری، سازمانی، خدماتی و دولتی بایستی به‌دنبال راهبرد رضایت و تعهد سازمانی نیروی انسانی شاغل در آن مجموعه باشند (Asih et al., 2023). رضایت شغلی یکی از عوامل اصلی و مهم در پیش‌بینی تعهد سازمانی است. نیروهای با رضایت شغلی بالا بیشترین تعهد، وفاداری و وابستگی را به سازمان دارند و خود را قربانی هدف‌های آن می‌کنند (Chegini et al., 2019, p.86). نقش اساسی رهبری در جهت‌دهی به سازمان و مدیریت منابع انسانی و خلق رضایت شغلی، عنصری کلیدی است و این امر سازمان را برای دستیابی به هدف و رسیدن به آن قادر می‌سازد. میزان کارایی و عملکرد شغلی اعضای سازمانی در ارتقای توسعه و کیفیت ارائة خدمات اجتماعی به جامعه حیاتی است و سازمان‌ها امروزه به‌دلیل کاهش رضایت شغلی با چالش‌های زیاد مواجه‌اند (Ariyanti & Hunik Sri, 2024).
    رضایت شغلی و تعهد سازمانی شاخص‌هایی‌اند که می‌توانند عملکرد کارکنان را در شرکت‌‌ها ارتقا دهند. منابع سازمانی بر این تأکید دارند که کارکنان به چه میزان کار و وظیفة خود را به‌خوبی انجام می‌دهند و از هدف‌های سازمانی پیروی می‌کنند؟ پس قبل از اینکه سازمان‌ها عملکرد خوبی داشته باشند، باید میزان رضایت شغلی کارکنان خود را افزایش دهند (Zuliani et al., 2022). اصولاً کارکنانی که از کار خود راضی‌اند و احساس راحتی می‌‌کنند، میزان وفاداری سازمانی بالایی دارند. آنها برای انجام وظیفة سازمانی خود بیشترین زمان را اختصاص می‌دهند و رسیدن به هدف سازمانی و کسب رضایت رهبری از اولویت اخلاقی و اجتماعی این گروه است. این فرهنگ را «رفتار شهروندی سازمانی» می‌گویند. 
    تعهد سازمانی یک مفهوم کلیدی است که با آن یک سازمان می‌خواهد کارکنانش را از خود راضی کند و به خود متعهد سازد. وقتی کارکنان احساس ‌کنند که تمام نیازها و خواسته‌هایشان توسط سازمان برآورده می‌شود، این امر به‌طور خودکار تعهد سازمانی آنها را افزایش خواهد داد (Herliani, Miranty, 2022). کاهش رضایت شغلی در سازمان منجر به پایین آمدن روحیه و انگیزة نیروی انسانی می‌شود و در این حالت، آنان کار را با تنبلی، بی‌حالی و به‌صورت کسل‌کننده انجام می‌دهند و سطح کارایی و عملکرد شغلی آنها نیز پایین می‌آید. تحصن، عملکرد کند (کار با سرعتی پایین)، تغییر و جابه‌جایی شغلی، غیبت طولانی‌مدت، وندالیسم سازمانی (خراب‌کاری اموال و سرمایة مادی سازمانی) از پیامدهای کاهش رضایت شغلی است (Triwahyuni, 2017). در این حالت، تعهد سازمانی نیز از بین می‌رود و فرد با سازمان بیگانه می‌شود. به این حالت، «بیگانگی سازمانی» می‌گویند. این امر، نوعی از جدایی بین فرد (کارکنان) و سازمان است. 
    وجود رضایت شغلی و تعهد سازمانی بالای کارکنان به ارتقای عملکرد شغلی آنها می‌انجامد و آنها مسئولیت‌پذیرتر می‌شوند و به‌دلیل هم‌گرایی با هدف، فرهنگ، فضا و قوانین سازمانی، میزان خراب‌کاری و صدمه به سرمایه و ساختار سازمانی کاهش می‌یابد و از تعداد افرادی که به‌دنبال جابه‌جایی شغلی‌اند، کاسته می‌شود. این کار عمر توسعه‌ای سازمان را تضمین و بیمه می‌کند. در نهایت، «رضایت شغلی»، از مدیریت سازمانی، ارتقای وضعیت کاری محیطی، دستمزد و حقوق، فرصت برای پیشرفت، نظارت و رهبری، ترفیع شغلی، همکاران خوب و امکانات سازمانی اثر می‌پذیرد. مطالعات اخیر در حوزة مدیریت اسلامی نشان داده‌اند که رضایت شغلی و تعهد سازمانی می‌توانند متأثر از مؤلفه‌های دینی و ارزشی باشند (دیهیم‌پور، ۱۴۰۱؛ اسماعیل‌زاده و توکلی بنیزی، ۱۴۰۰؛ هاشمی و منطقی، ۱۴۰۳). دربارة رضایت شغلی و ارتباط آن با تعهد سازمانی، در میان سازمان‌های دولتی و غیردولتی پژوهش‌های متعددی انجام گرفته است و با توجه به انباشت مطالعات تجربی در این زمینه، پژوهش حاضر با مراجعه به منابع علمی نورمگز، مگ‌ایران، جهاد دانشگاهی و ایران‌داک، مطالعات تجربی (پیمایش) اجراشده در این زمینه را جمع‌بندی و اندازة اثر آن را برآورد کرده است. بر این اساس، پرسش اصلی از این قرار است: آیا رضایت شغلی و مؤلفه‌های آن بر تعهد سازمانی تأثیر دارند و مقدار این ضریب چقدر است؟ 
    1. مبانی و رویکردهای نظری
    1ـ1. رضایت شغلی
    رضایت شغلی منعکس‌کنندة احساس رضایت کارکنان از شغلشان بوده و این امر با درگیری و مشارکت کاری همراه است؛ یعنی فرد به کار، شغل، سازمان و قوانین سازمانی بیشترین دلبستگی و تعهد را دارد و با انرژی، ازخودگذشتگی و مشارکت عاطفی در خصوص شغل، در راستای مسائل سازمانی تلاش می‌کند. با افزایش رضایت شغلی و مشارکت کاری سازمانی، میزان وفاداری و تعهد سازمانی نیز افزایش می‌یابد (Sedyoningsih et al., 2024). رضایت شغلی نوعی وضعیت عاطفی فرد یا کارمندان در خصوص محل کار خود است که بعد از ارزیابی کار خود و دریافت حمایت سازمانی، نگرش مثبت به شغل خود را در قالب گزینه‌‌هایی بیان می‌کند (Robbins & Judge, 2016). در نهایت طبق نظرسنجی‌ها، رضایت شغلی چندین مؤلفة اصلی دارد: 
    رضایت از پرداخت و مزایای رفاهی: رضایت کارکنان با توجه به میزان حقوق دریافتی و خدمات رفاهی از سوی سازمان؛ 
    رضایت از ترفیع و ارتقای شغلی: رضایت کارکنان از ترفیع و فرصت ارتقای شغلی که به‌طور منصفانه و فرصت‌‌های برابر صورت می‌گیرد؛ 
    رضایت از سبک رهبری و مدیریت: میزان رضایت کارکنان از حمایت سازمان، سبک مدیریتی و الگوهای ادارة سازمان؛ 
    رضایت از نقش و تخصص شغلی: میزان رضایت کارکنان از مزایای نقش و شغل‌‌های تخصیص داده‌شده توسط سازمان؛ 
    رضایت از فرهنگ و جو سازمانی: میزان رضایت کارکنان از هنجارها، الگوها و ارزش‌های خلق‌شده توسط سازمان برای کارکنان؛ 
    رضایت از قوانین و مقررات سازمانی: میزان رضایت کارکنان از رویّه‌ها، قوانین و مقررات سازمانی (Herliani & Miranty, 2022). 
    2ـ1. تعهد سازمانی
    تعهد سازمانی عاملی اساسی و مهم در درک روابط میان فرد (نیروی کاری) و ساختار (سازمان) محسوب می‌شود و نشان‌دهندة میزان وفاداری و پیوستگی کارکنان به سازمان و محیطی است که در آن کار و فعالیت می‌کنند (Pramono & Susilo, 2022). نظریة «هویت و مبادلة اجتماعی» در زمینة درک رضایت شغلی و تعهد سازمانی بر میزان وفاداری کارکنان در ازای میزان دریافتی (مالی و غیرمالی) یا حمایت جامع از سوی سازمان تأکید دارد (Kashem et al., 2022). 
    احساس تعهد، به بقای کارمند در محیط سازمان اشاره دارد و نوعی تعهد اخلاقی است که تعیین می‌کند آیا فرد برای مدت‌زمانی طولانی در سازمان باقی می‌ماند یا آن‌ را ترک می‌کند. مهم‌ترین جنبه‌های تعهد سازمانی شامل تمایل به ماندن در سازمان، عضویت جدی در سازمان، کمک به منافع سازمانی، و باورهای راسخ به پذیرش ارزش و هنجارهای سازمانی است (Luthans, 2006). در تعریفی دیگر، تعهد سازمانی شامل وفاداری به کار، مشارکت شخصی، رضایت از خود یا شادی و نشاط در کار است (Triwahyuni, 2017). تعهد سازمانی درجه‌ای است که کارکنان آن را در خصوص محل کار خود تشخیص می‌دهند (Allen & Meyer, 1990) و نوعی پذیرش ارزش‌ها و هدف‌ها، آمادگی و علاقة فرد به سخت‌کاری، و آرزوی قوی و شدید برای ماندن در سازمان است (Porter, 1974). این امر کارکنان را به سازمان ارتباط می‌دهد و با آن پیوند می‌زند و تعلق اجتماعی سازمانی را می‌پروراند. در این حالت، نیروی کاری تلاش می‌کند تا عملکردی مناسب برای دستیابی به هدف‌های متعالی سازمانی را از خود نشان دهد (Luthans, 2006). متفکران سازمانی سه جنبه از تعهد کارکنان را شناسایی کرده‌اند: 
    الف) تعهد عاطفی: تعهد عاطفی حالتی از کارکنان است که با دلبستگی عاطفی، شناسایی و مشارکت کارکنان در سازمان مرتبط است. کارکنانی که تعهد عاطفی بالایی دارند، احساس می‌کنند که سازمانشان خوب است و به‌عنوان بخشی از خودپندارة آنها استفاده می‌شود؛ به‌طوری‌که کارکنان می‌توانند خود را به‌طور فعال درگیر کرده، در سازمان احساس راحتی کنند. 
    ب) تداوم تعهد: کارمندان از شرایطی که جایگزین‌های قابل مقایسه با سازمانشان را محدود می‌کند، آگاه‌اند؛ به‌طوری‌که احساس می‌کنند در صورت خروج از سازمان باید همیشه مزایا و معایب را در نظر بگیرند. تعهد مستمر را می‌توان به‌عنوان دلبستگی مداوم به فعالیت‌ها تعبیر کرد. 
    ج) تعهد هنجاری: تعهد هنجاری در نتیجة یک تجربة اجتماعی شدن به‌وجود می‌آید که بر پایبندی به وفاداری به کارفرما متکی است. این امر کارمندان را موظف به پاسخگویی متقابل می‌کند. به این ترتیب، کارکنان می‌توانند بهترین‌ها را برای سازمان فراهم کنند؛ وفادار باشند و از تمام قوانین موجود در سازمان پیروی کنند (Herliani & Annisaa, 2022). 
    2. چهارچوب نظری تحقیق
    1ـ2. تأثیر رضایت شغلی بر تعهد سازمانی
    رضایت شغلی و تعهد سازمانی از مفاهیم محوری در حوزة رفتار سازمانی و مدیریت منابع انسانی هستند که نقش تعیین‌کننده‌ای در عملکرد، وفاداری و بقای نیروی انسانی در سازمان‌ها ایفا می‌کنند. رضایت شغلی به‌عنوان احساس مثبت فرد دربارة نقش‌های شغلی خود تعریف می‌شود (Locke, 1976)؛ درحالی‌که تعهد سازمانی به‌عنوان حالت روان‌شناختی‌ای مورد توجه قرار می‌گیرد که در آن، فرد به سازمان وفادار می‌ماند و تمایل دارد تعلق خود را به اهداف سازمانی حفظ کند (Meyer & Allen, 1991). کارکنانی که سطح بالاتری از رضایت شغلی دارند، تمایل بیشتری به حفظ تعهدشان به سازمان نشان می‌دهند (Porter & et al., 1974). رضایت شغلی ابعاد مختلفی از تعهد را تحت تأثیر قرار می‌دهد؛ به‌ویژه وقتی که منابع کاری، حمایت رهبری و عدالت سازمانی در سطح مطلوبی باشند. 
    الگوی سه‌بعدی تعهد سازمانی مایر و آلن (1991) نیز این رابطه را در چهارچوب نظری دقیق‌تری قرار داده است. طبق این الگو، تعهد عاطفی (احساس تعلق عاطفی به سازمان)، تعهد مبتنی بر هزینه‌های ترک (تعهد تداومی) و تعهد مبتنی بر احساس وظیفه‌شناسی (تعهد نُرم) سه مؤلفة اصلی تعهد سازمانی را تشکیل می‌دهند. در این میان، رضایت شغلی عمدتاً با تعهد عاطفی همبستگی قوی‌تری دارد؛ چراکه این نوع تعهد مستلزم تمایل ذاتی فرد برای همخوانی با ارزش‌ها و اهداف سازمان است (Judge et al., 2001). زمانی که کارکنان احساس می‌کنند سازمان به رفاه و نیازهای آنها توجه دارد، هم رضایت شغلی‌شان افزایش می‌یابد و هم به‌صورت عمیق‌تری به سازمان وفادار می‌شوند. علاوه‌براین، رضایت شغلی از طریق کاهش نیت ترک شغل و افزایش تمایل به مشارکت در فعالیت‌های سازمانی، نقش تسهیلگری در تقویت تعهد نیروی انسانی ایفا می‌کند. سازمان‌هایی که از محیط کاری حمایتگر، فرصت‌های رشد شغلی و روابط بین‌فردی مثبت پشتیبانی می‌کنند، می‌توانند هم‌زمان هم رضایت و هم تعهد را در میان کارکنان خود ارتقا دهند (Cohen, 2007). 
    3. پیشینة پژوهش
    دربارة رضایت شغلی و تعهد سازمانی، پژوهش‌های زیادی انجام شده است. در ادامه، مهم‌ترین این پژوهش‌ها جهت فراتحلیل و برآورد اندازة اثر ارائه می‌شود: 
    جدول 1. پیشینة تجربی پژوهش
    نویسندگان    عنوان پژوهش    گروه مورد مطالعه    حجم نمونه    مقدار ضریب همبستگی    شیوة نمونه‌گیری    ابزار + روش
    کرمی (1402)    بررسی رابطة رضایت شغلی و تعهد سازمانی کارکنان شاغل در دانشگاه علوم پزشکی لرستان    کارکنان شاغل در دانشگاه علوم پزشکی لرستان    169    700/0    تصادفی    پرسش‌نامه + پیمایش
     سلطانی میرزایی (1401)    بررسی تأثیر رضایت شغلی بر تعهد سازمانی معلمان (مورد مطالعه: دبیران دبیرستان‌های دخترانه ناحیة تبادکان مشهد)    معلمان دبیرستان‌های دخترانه ناحیة تبادکان مشهد    208    471/0    در دسترس    پرسش‌نامه + پیمایش
     کاظمی راد (1401)    بررسی رابطة رضایت شغلی و تعهد سازمانی (مورد مطالعه: دانشگاه علوم پزشکی تهران)    کارکنان دانشگاه علوم پزشکی تهران    169    651/0    تصادفی ساده    پرسش‌نامه + پیمایش
     کجانی حاجی‌آباد (1401)    بررسی رابطة رضایت شغلی و تعهد سازمانی در بنیاد جانبازان شهر تهران    کارکنان بنیاد جانبازان شهر تهران    362    500/0    تصادفی ساده    پرسش‌نامه + پیمایش
    ابراهیم‌نژاد (۱۳۹۹)    تأثیر رضایت شغلی و تعهد سازمانی در تخلفات شغلی پلیس    متخصصان و خبرنگاران حوزة مدیریت اسلامی در ناجا    ۱۲۳    114/0    تصادفی ساده    پرسش‌نامه + پیمایش
    قبادی (1399)    تأثیر بدبینی سازمانی و رضایت شغلی بر تعهد سازمانی (مورد مطالعه: دبیران مقطع متوسطة آموزش و پرورش شهرستان بجنورد)    دبیران مقطع متوسطه آموزش و پرورش شهرستان بجنورد    322    671/0    تصادفی ساده    پرسش‌نامه + پیمایش
    ملک‌سعیدی و معمارباشی (۱۳۹۹)    واکاوی تأثیر ابعاد رضایت شغلی بر تعهد سازمانی (مورد مطالعه: کارشناسان سازمان جهاد کشاورزی استان کرمانشاه)    کارشناسان سازمان جهاد کشاورزی    ۲۶۵    73/0    تصادفی طبقه‌ای    پرسش‌نامه + پیمایش
     متکی (1399)    تأثیر رفتار اخلاقی و رضایت شغلی بر تعهد سازمانی کارمندان منطقة آزاد چابهار    کارکنان شاغل در سازمان منطقة آزاد چابهار    265    952    تصادفی خوشه‌ای    پرسش‌نامه + پیمایش
    مرادی و همکاران (۱۳۹۹)    تأثیر سرمایة روان‌شناختی بر رفتار اخلاقی پرستاران بر اساس رابطة میانجیگری و رضایت شغلی و تعهد سازمانی    پرستاران شاغل در بیمارستان‌های دولتی    ۴۰۶    590/0    تصادفی
    خوشه‌ای    پرسش‌نامه + پیمایش
    بشیریان و همکاران (1398)    بررسی ارتباط بین رضایت شغلی و تعهد سازمانی با دلبستگی به شغل در کارکنان ادارة ورزش و جوانان استان اراک    کارکنان ادارة کل ورزش و جوانان استان اراک    70    552/0    تمام شماری    پرسش‌نامه + پیمایش
    پورصفر و همکاران (۱۳۹۸)    نقش میانجی رضایت شغلی در رابطه با کارکردهای مربیگری و تعهد سازمانی در کارکنان بیمارستانی    کارکنان بیمارستانی    ۴۰۳    34/0    سهمیه‌ای    پرسش‌نامه + پیمایش
    تازه گل و همکاران (۱۳۹۸)    بررسی ارتباط رضایت شغلی با تعهد سازمانی و عوامل مؤثر بر آن در کارکنان دانشگاه علوم پزشکی سبزوار    کارکنان دانشگاه    ۲۸۸    32/0    تصادفی ساده    پرسش‌نامه + پیمایش
     کوچک‌نژاد (1398)    بررسی رابطة بین رضایت شغلی و تعهد سازمانی و نقش آن با رفتارهای شهروندی درون‌سازمانی کارکنان ادارة علوم پزشکی شرق گیلان    کارکنان و مدیران ادارات علوم پزشکی شرق استان گیلان    138    817/0    تصادفی ساده    پرسش‌نامه + پیمایش
    شریعتمداری و همکاران (۱۳۹۷)    نقش میانجی تعهد سازمانی در تأثیر رضایت شغلی بر رفتار    معلمان    ۱۹۶    872/0    تصادفی ساده    پرسش‌نامه + پیمایش
    ناصری (1397)    بررسی رابطة رضایت شغلی با تعهد سازمانی و جو اخلاقی در میان کتابداران کتابخانه‌های عمومی استان کرمانشاه    کتابداران کتابخانه‌های عمومی استان کرمانشاه    122    0. 679    طبقه    پرسش‌نامه + پیمایش
    اسدزاده (۱۳۹۶)    اثر رضایت شغلی بر تعهد سازمانی (مطالعة موردی: ادارة کل هواشناسی آذربایجان غربی)    کارکنان ادارة کل هواشناسی    100    627/0    تمام‌شمار    پرسش‌نامه + پیمایش
     امیرنیا (1396)    نقش میانجی رضایت شغلی در ارتباط بین تعهد سازمانی و اثربخشی معلمان تربیت‌بدنی شهرستان جاسک    معلمان تربیت‌بدنی شهرستان جاسک    100    720/0    هدفمند    پرسش‌نامه + پیمایش
    دلیری (1396)    رابطة رضایت شغلی و کیفیت زندگی کاری با تعهد سازمانی دبیران زن دورة دوم متوسطة ناحیة 1 شیراز    دبیران زن دورة دوم متوسطه ناحیة یک شیراز    196    300/0    تصادفی ساده    پرسش‌نامه + پیمایش
    غلامی روچی (1396)    بررسی رابطة بین رضایت شغلی و تعهد سازمانی کارکنان شرکت ساپکو (شرکت طراحی مهندسی و تأمین قطعات شرکت ایران‌خودرو)    کارکنان شرکت ساپکو    435    524/0    تصادفی ساده    پرسش‌نامه + پیمایش
    سهیلی و همکاران (۱۳۹۵)    بررسی رابطة رضایت شغلی و تعهد سازمانی در بین کتابداران کتابخانه‌های عمومی استان یزد    کتابداران کتابخانه‌های عمومی    ۱۵۳    305/0    سرشماری    پرسش‌نامه + پیمایش
    آزادی و عبدی (۱۳۹۴)    اثرات رضایت شغلی و رضایت شغلی بر عملکرد کارکنان با نقش میانجیگری تعهد سازمانی    کارشناسان و مدیران وزارت ورزش    ۱۸۱    74/0    تصادفی ساده    پرسش‌نامه + پیمایش
    اروجی و همکاران (1394)    رابطة بین رضایت شغلی و تعهد سازمانی حسابداران شاغل در شرکت ملی پخش فرآورده‌های نفتی ایران    حسابداران شاغل در مناطق 37‌گانة شرکت ملی پخش فرآورده‌های نفتی    112    379/0    تصادفی طبقه‌ای    پرسش‌نامه + پیمایش
    اکبری و همکاران (۱۳۹۴)    تحلیل نقش واسطه‌ای رضایت شغلی و تعهد سازمانی در رابطة بین بازاریابی داخلی و مشتری‌گرایی کارکنان (مطالعة موردی: شرکت‌های پخش غذایی و دارویی)    بازاریان و سرپرستان بازاریابی شرکت‌های پخش دارویی    ۲۵۸    68/0    تصادفی ساده    پرسش‌نامه + پیمایش
    جلیلی پیران (1394)    تأثیر رضایت شغلی کارکنان دادگستری بر تعهد سازمانی آنان (مورد مطالعه: دادسراهای عمومی و انقلاب استان اصفهان)    قضات و کارمندان اداری دادسراهای عمومی و انقلاب استان اصفهان    223    450/0    تصادفی    پرسش‌نامه + پیمایش
    عابدینی (۱۳۹۴)    بررسی رابطة رضایت شغلی و تعهد سازمانی مربیان بهداشت مدارس استان هرمزگان    مربیان بهداشت استان هرمزگان    ۱۱۵    504/0    تصادفی ساده    پرسش‌نامه + پیمایش
    عابدی کوشکی و همکاران (۱۳۹۴)    بررسی نقش رضایت شغلی در تعهد سازمانی در یک سازمان آموزشی    معلمان    ۴۰۳    73/0
        خوشه‌ای    پرسش‌نامه + پیمایش
     مرادی (1394)    بررسی رابطة رضایت شغلی مؤلفه‌های با تعهد سازمانی کارشناسان وزارت کشور    کارشناسان وزارت کشور    150    590/0    تصادفی ساده    پرسش‌نامه + پیمایش
    حاجی‌بلوری (1393)    ارتباط رضایت شغلی با تعهد سازمانی دبیران تربیت‌بدنی شهر یزد    دبیران تربیت‌بدنی شهر یزد    144    321/0    تصادفی ساده    پرسش‌نامه + پیمایش
    درخشیده و کاظمی (۱۳۹۳)    تأثیر مشارکت شغلی و تعهد سازمانی بر رضایت شغلی و عملکرد شغلی کارکنان در صنعت هتل‌داری شهر مشهد با استفاده از مدل معادلات ساختاری    کارکنان صنعت هتل‌داری    ۲۶۷    54/0    تصادفی ساده    پرسش‌نامه + پیمایش
    موسوی و همکاران (۱۳۹۳)    تأثیر رضایت شغلی بر تعهد سازمانی کارکنان دانشگاه کشاورزی و منابع طبیعی رامین خوزستان    کارکنان دانشگاه    ۲۱۰    54/0    تصادفی ساده    پرسش‌نامه + پیمایش
     پایاب (1392)    بررسی تأثیر رضایت شغلی بر تعهد سازمانی کارکنان دادسرای ناحیة 31 تهران    کارکنان دادسرای ناحیة 31 تهران    60    543/0    سرشماری    پرسش‌نامه + پیمایش
    چیذری و همکاران (۱۳۹۲)    تأثیر ویژگی‌های فردی و رضایت شغلی بر تعهد سازمانی کارشناسان سازمان جهاد کشاورزی استان کردستان    کارشناسان سازمان جهاد کشاورزی    ۲۲۰    521/0    طبقه‌ای    پرسش‌نامه + پیمایش
     سلگی (1392)    بررسی رابطة بین رضایت شغلی با تعهد سازمانی کارکنان جهاد دانشگاهی واحد شهید بهشتی    کارکنان جهاد دانشگاهی واحد شهید بهشتی    71    297/0    تصادفی ساده    پرسش‌نامه + پیمایش
     حیدری‌کیا (1391)    بررسی رابطة بین رضایت شغلی و تعهد سازمانی کارشناسان شرکت توزیع برق لرستان    کارشناسان شرکت برق لرستان    135    333/0    تصادفی
    طبقه‌ای    پرسش‌نامه + پیمایش
    کرد (1391)    رابطة عدالت سازمانی و رضایت شغلی با تعهد سازمانی در بین معلمان ابتدایی شهرستان خاش    دبیران ابتدایی در شهرخاش    240    301/0    طبقه‌ای    پرسش‌نامه + پیمایش
     فتح‌اللهی (1390)    بررسی رابطة رضایت شغلی با عدالت سازمانی و تعهد سازمانی؛ مطالعة موردی: سازمان زیباسازی شهرداری تهران    کارکنان سازمان زیباسازی شهرداری شهر تهران    142    401/0    تصادفی ساده    پرسش‌نامه + پیمایش
    قمری (1390)    مقایسة رابطة رضایت شغلی و تعهد سازمانی در بین اعضای هیئت‌علمی و کارکنان دانشگاه آزاد    اعضای هیئت‌علمی و کارکنان دانشگاه آزاد اسلامی    140    470/0    تصادفی    پرسش‌نامه + پیمایش
    کارگر (1390)    رابطة هوش هیجانی و رضایت شغلی با تعهد سازمانی دبیران دبیرستان‌ها    دبیران دبیرستان‌های شهر یزد    260    293/0    تصادفی خوشه‌ای    پرسش‌نامه + پیمایش
    ملک‌نیا و همکاران (۱۳۹۰)    بررسی ارتباط رضایت شغلی و تعهد سازمانی کارمندان ادارات کل تربیت‌بدنی استان‌های لرستان، قم، گیلان    کارکنان ادارات کل تربیت‌بدنی    ۱۴۲    63/0
        تصادفی    پرسش‌نامه + پیمایش
    نادی و حاذقی (۱۳۹۰)    الگویابی معادلة ساختاری روابط بین جو اخلاقی، رضایت شغلی و تعهد سازمانی با نیت ترک خدمت در بین کارکنان بیمارستان‌های خصوصی شهر شیراز    کارکنان‌بخش درمانی    ۲۹۹
        625/0    تصادفی خوشه‌ای    پرسش‌نامه + پیمایش
    انصاری و همکاران (۱۳۸۹)    بررسی روابط بین استرس شغلی، رضایت شغلی، تعهد سازمانی و رفتار شهروندی سازمانی    کارکنان شرکت حفاری نفت    ۱۰۲    571/0.     تصادفی    پرسش‌نامه + پیمایش
    امین‌شایان‌جهرمی و همکاران (۱۳۸۸)    رابطة عدالت سازمانی و تعهد سازمانی با رضایت شغلی در بین معلمان مدارس استثنایی شهرستان بندرعباس    معلمان    ۱۳۸    09/0
        تصادفی ساده    پرسش‌نامه + پیمایش
    دانش‌فرد و محجوب‌روش (۱۳۸۸)    بررسی رابطة رضایت شغلی و تعهد سازمانی با کارایی کارکنان    کارکنان شرکت فولاد    80    748/0    تصادفی ساده    پرسش‌نامه + پیمایش
    استوار و امیرزاده خاتونی (۱۳۸۷)    بررسی رابطة میان هوش هیجانی، رضایت شغلی و تعهد سازمانی در کارکنان کارخانة بخش خصوصی در شهر شیراز    کارکنان یک شرکت خصوصی    ۲۰۰    64/0    تصادفی طبقه‌ای    پرسش‌نامه + پیمایش
    ساعتچی و همکاران (۱۳۸۷)    بررسی رابطة میان انگیزة شغلی مدیران، رضایت شغلی و تعهد سازمانی کارکنان (دبیران) مقطع متوسطة شهرستان مرودشت    معلمان    ۳۰۰    26/0    تصادفی    پرسش‌نامه + پیمایش
    غلامعلی‌لواسانی و همکاران (۱۳۸۷)    معنویت، استرس شغلی، تعهد سازمانی و رضایت شغلی در پرستاران شهر تهران    پرستاران    ۳۹۷    59/0    تصادفی طبقه‌ای    پرسش‌نامه + پیمایش
    امین‌بیدختی و صالح‌پور (۱۳۸۶)    رابطة رضایت شغلی با تعهد سازمانی در کارکنان آموزش و پرورش، دانش رفتار دانشگاه شاهد    معلمان    ۳۳۱
        605/0    تصادفی
    طبقه‌ای    پرسش‌نامه + پیمایش
    جهانگیر و همکاران (۱۳۸۶)    بررسی رابطة بین تعهد سازمانی رضایت شغلی و عوامل فردی پرستاران در ‌بخش‌های داخلی جراحی بیمارستان‌های وابسته به دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی    پرستاران    ۲۰۰    547/0    تصادفی    پرسش‌نامه + پیمایش
    کوزه‌چیان و همکاران (۱۳۸۲)    بررسی ارتباط تعهد سازمانی و رضایت شغلی مدیران و معلمان مرد تربیت‌بدنی آموزشگاه‌های استان خراسان    معلمان    ۳۰۰    650/0    خوشه‌ای    پرسش‌نامه + پیمایش
    کوهستانی و شجاعی‌فر (۱۳۸۲)    رابطة رضایت شغلی مدیران دانشکده‌ها با تعهد سازمانی آنان در دانشگاه فردوسی مشهد    مدیران و معاونان دانشکده‌ها    ۴۶    491/0    سرشماری    پرسش‌نامه + پیمایش

    4. الگوی نظری پژوهش
    بر این اساس با استفاده از مبانی و دیدگاه نظری یادشده می‌توان الگوی نظری زیر را ترسیم کرد: 
    شکل 1. الگوی نظری پژوهش

    5. فرضیة پژوهش
    به‌نظر می‌رسد بین رضایت شغلی و مؤلفه‌های آن با گرایش به تعهد سازمانی رابطة معناداری وجود دارد. 
    6. روش‌شناسی
    در این تحقیق از فراتحلیل کمّی بهره گرفته شده است. «فراتحلیل» برآورد اندازة اثر مطالعات در یک واحد اصلی است که با ارجاع به مقالات منتشرشده، «سال پژوهش»، متغیر معنادار یا متغیر وابسته ارزیابی می‌شود. برای دریافت و جمع‌آوری مقالات از سایت نورمگز، سیویلیکا، ایران‌داک و مگ‌ایران با کلیدواژة «رضایت شغلی و تعهد سازمانی در بازة زمانی 1382 تا 1402» از جامعة آماری 98 سند، به‌روش نمونه‌گیری تعمدی غیراحتمالی پنجاه حجم نمونه (سند پژوهشی) شناسایی شد و داده‌ها بعد از کنترل از حیث روشی، اعتبار، روایی و یافته‌های علمی، وارد نرم‌افزار شدند و اندازة اثر نهایی هر پژوهش و اثر نهایی کل، به‌وسیلة فرمول فیشر و کوهن برآورد شد. برای تشخیص همگنی یا ناهمگنی تحقیقات یادشده، از نمودار قیفی آزمون Q، و بعد از اثبات فرض ناهمگونی بین مطالعات، از متغیر تعدیلگر (زمینه‌ای) برای سنجش میزان اثر آن بر تعهد سازمانی استفاده شد. روش‌های آماری تحقیق اطلاعات موجود در تحقیق بعد از کدگذاری، با نرم‌افزار CMA2 برای انجام محاسبات آماری، تجزیه و تحلیل شدند. 
    7. یافته‌های پژوهش
    یافته‌های تحقیق در دو دستة توصیفی و تحلیلی ارزیابی شده‌اند. 
    1ـ7. توصیفی
    نمونه‌های پژوهش به‌لحاظ هویت قومی، 76 درصد فارس، هشت درصد کرد، چهار درصد آذری و لر، شش درصد بلوچ و دو درصد عرب هستند. 
    از نظر شیوة نمونه‌گیری، 56 درصد تصادفی ساده، شانزده درصد طبقه‌ای، دوازده درصد خوشه‌ای، ده درصد سرشماری (تمام‌شماری)، سه درصد سهمیه‌ای، دو درصد دسترس و یک درصد هدفمند بوده است. 
    به‌لحاظ گروه مورد بررسی، 26 درصد از اعضای آموزش و پرورش، 42 درصد کارکنان ادارات دولتی، دوازده درصد متخصصان و خبرنگاران، شش درصد پرستاران و کارکنان بخش درمانی، چهار درصد کارکنان کتابخانه، دو درصد از گروه بازاریان، قضات، اعضای دانشگاهی و حسابرسان سازمان خصوصی بوده‌اند. 
    به‌لحاظ رشتة تحصیلی نویسندگان، 52 درصد رشتة مدیریت، ده درصد علوم تربیتی، ده درصد روان‌شناسی، شش درصد گروه کشاورزی، شش درصد تربیت‌بدنی، چهار درصد گروه کتابداری، دو درصد از رشته‌های علوم اجتماعی، علوم انتظامی، علوم قضایی، علوم پزشکی، علوم اقتصادی و علوم دینی بوده است. 
    به‌لحاظ نوع پژوهش، 62 درصد مقالة پژوهشی و 38 درصد رسالة ارشد بوده است. 
    2ـ7. تحلیلی
    در ‌بخش تحلیلی، متغیرهای تأثیرگذار و مقدار اثر آن، سوگیری انتشار و تأثیر متغیرهای تعدیلگر (زمینه‌ای) بر رضایت شغلی و تعهد سازمانی بررسی شده‌اند. 
    1ـ2ـ7. اندازة اثر پژوهش رضایت شغلی بر تعهد سازمانی
    جدول 2. اندازة اثر پژوهش
    نتایج اثر نهایی    اندازة اثر    حد پایین    حد بالا    Z    سطح معناداری
    کرمی (1402)    700/0    614/0    770/0    174/11    000/0
     سلطانی میرزایی (1401)    471/0    570/0    358/0    321/7    000/0
     کاظمی‌‌راد (1401)    651/0    555/0    730/0    011/10    000/0
     کجانی حاجی‌‌آباد (1401)    500/0    574/0    418/0    408/10    000/0
    ابراهیم‌‌نژاد (۱۳۹۹)    114/0    285/0    064/0    254/1    210/0
    قبادی (1399)    671/0    727/0    606/0    513/14    000/0
    معمارباشی و سعیدی (۱۳۹۹)    730/0    782/0    668/0    033/15    000/0
     متکی (1399)    952/0    962/0    939/0    989/29    000/0
    مرادی و همکاران (۱۳۹۹)    590/0    650/0    523/0    604/13    000/0
    بشیریان و همکاران (1398)    552/0    697/0    364/0    085/5    000/0
    پورصفر و همکاران (۱۳۹۸)    340/0    424/0    251/0    082/7    000/0
    تازه‌‌گل و همکاران (۱۳۹۸)    320/0    420/0    212/0    599/5    000/0
     کوچک‌نژاد (1398)    817/0    753/0    666/0    335/13    000/0
    شریعتمداری و همکاران (۱۳۹۷)    872/0    902/0    834/0    635/18    000/0
    ناصری (1397)    679/0    764/0    570/0    024/9    000/0
    اسدزاده (۱۳۹۶)    627/0    733/0    491/0    253/7    000/0
     امیرنیا (1396)    721/0    432/0    064/0    589/2    010/0
    دلیری (1396)    300/0    422/0    167/0    300/4    000/0
    غلامی روچی (1396)    524/0    589/0    452/0    093/12    000/0
    سهیلی و همکاران (۱۳۹۵)    305/0    442/0    154/0    858/3    000/0
    آزادی و عبدی (۱۳۹۴)    740/0    800/0    666/0    681/12    000/0
    اروجی و همکاران (1394)    379/0    527/0    208/0    165/4    000/0
    اکبری و همکاران (۱۳۹۴)    680/0    741/0    608/0    240/13    000/0
    جلیلی پیران (1394)    450/0    549/0    339/0    189/7    000/0
    عابدینی (۱۳۹۴)    504/0    629/0    354/0    870/5    000/0
    عابدی کوشکی و همکاران (۱۳۹۴)    730/0    773/0    681/0    575/18    000/0
     مرادی (1394)    590/0    685/0    475/0    216/8    000/0
    حاجی‌بلوری (1393)    321/0    460/0    166/0    951/3    000/0
    درخشیده و کاظمی (۱۳۹۳)    540/0    620/0    449/0    816/9    000/0
    موسوی و همکاران (۱۳۹۳)    540/0    629/0    437/0    692/8    000/0
    پایاب (1392)    543/0    700/0    335/0    593/4    000/0
    چیذری و همکاران (۱۳۹۲)    521/0    611/0    417/0    510/8    000/0
     سلگی (1392)    297/0    496/0    068/0    525/2    012/0
     حیدری‌‌کیا (1391)    333/0    475/0    174/0    978/3    000/0
    خالدکرد (1391)    301/0    412/0    181/0    782/0    000/0
    فتح‌‌اللهی (1390)    401/0    511/0    227/0    689/4    000/0
    قمری (1390)    470/0    590/0    330/0    970/5    000/0
    کارگر (1390)    293/0    400/0    178/0    839/4    000/0
    ملک‌نیا و همکاران (۱۳۹۰)    630/0    720/0    519/0    741/8    000/0
    نادی و حاذقی (۱۳۹۰)    625/0    690/0    551/0    614/12    000/0
    انصاری و همکاران (۱۳۸۹)    571/0    689/0    424/0    458/6    000/0
    جهرمی و همکاران (۱۳۸۸)    267/0    416/0    105/0    179/3    001/0
    دانش‌فرد و محجوب‌روش (۱۳۸۸)    748/0    831/0    632/0    498/8    000/0
    استوار و امیرزاده خاتونی (۱۳۸۷)    640/0    715/0    550/0    641/10    000/0
    ساعتچی و همکاران (۱۳۸۷)    260/0    363/0    151/0    586/4    000/0
    لواسانی و همکاران (۱۳۸۷)    590/0    651/0    522/0    451/13    000/0
    بیدختی و صالح‌‌پور (۱۳۸۶)    605/0    669/0    532/0    696/12    000/0
    جهانگیر و همکاران (۱۳۸۶)    547/0    637/0    442/0    619/8    000/0
    کوزه‌‌چیان و همکاران (۱۳۸۲)    650/0    711/0    579/0    361/13    000/0
    کوهستانی و شجاعی‌‌فر (۱۳۸۲)    491/0    684/0    234/0    524/3    000/0
    نتایج نشان می‌دهند که تأثیر رضایت شغلی بر تعهد سازمانی در 49 سند علمی معنادار بوده و با افزایش رضایت شغلی، میزان تعهد سازمانی کارکنان ارتقا یافته و این رابطه، مثبت و مستقیم است و در این میان، مطالعات ابراهیم‌‌نژاد (۱۳۹۹) فاقد تأثیر معناداری بر رضایت شغلی بوده است. 
    2ـ2ـ7. اندازة اثر کلی پژوهش رضایت شغلی بر تعهد سازمانی
    جدول شمارة 3، اندازة اثر شاخص کلی رضایت شغلی بر تعهد سازمانی را نشان می‌دهد. 
    جدول 3. اندازة اثر کلی پژوهش
    اثر کلی پژوهش    اندازة اثر    حد پایین    حد بالا    Z    سطح معناداری
    مستقل    وابسته                    
    رضایت شغلی    تعهد سازمانی    557/0    614/0    494/0    131/14    000/0

    طبق نتایج جدول شمارة 3، رضایت شغلی، در مجموع بر تعهد سازمانی تأثیر معناداری داشته و 55 درصد از آن را تبیین و پیش‌بینی کرده است. می‌توان گفت که با افزایش میزان رضایت شغلی در سازمان و ادارات، می‌توان سطح تعهدات سازمانی را ارتقا داد. 
    3ـ2ـ7. ضریب اندازة اثر (Effect Size) مؤلفه‌های رضایت شغلی بر تعهد سازمانی
    جدول شمارة 4، اندازة اثر مؤلفه‌های رضایت شغلی بر تعهد سازمانی را به‌طور کلی نشان می‌دهد.
    جدول 4. اندازة اثر مؤلفه‌های رضایت شغلی بر تعهد سازمانی
    مؤلفه‌های رضایت شغلی    اندازة اثر    حد پایین    حد بالا    Z    سطح معناداری
    رضایت از سبک رهبری و مدیریت    278/0    791/0    531/0    024/3    000/0
    رضایت از نقش و تخصص شغلی    451/0    371/0    140/0    602/8    000/0
    رضایت از پرداخت و مزایای رفاهی    601/0    500/0    276/0    446/10    000/0
    رضایت از فرهنگ و جو سازمانی    300/0    927/0    722/0    872/5    000/0
    رضایت از ترفیع و ارتقای شغلی    420/0    726/0    610/0    350/2    000/0
    رضایت از قوانین و مقررات سازمانی    512/0    193/0    042/0    048/24    000/0

    طبق نتایج یادشده، مؤلفه‌های رضایت شغلی با تعهد سازمانی رابطة معناداری داشته است. بر این اساس: 
    بین رضایت از سبک رهبری و مدیریت و تعهد سازمانی رابطة معناداری وجود داشته و مقدار اثر آن برابر با 278/0 است. 
    بین رضایت از نقش و تخصص شغلی و تعهد سازمانی رابطة معناداری وجود داشته و مقدار اثر آن برابر با 451/0 است. 
    بین رضایت از پرداخت و مزایای رفاهی و تعهد سازمانی رابطة معناداری وجود داشته و مقدار اثر آن برابر با 601/0 است. 
    بین رضایت از فرهنگ و جو سازمانی و تعهد سازمانی رابطة معناداری وجود داشته و مقدار اثر آن برابر با 300/0 است. 
    بین رضایت از ترفیع و ارتقای شغلی و تعهد سازمانی رابطة معناداری وجود داشته و مقدار اثر آن برابر با 420/0 است. 
    بین رضایت از قوانین و مقررات سازمانی و تعهد سازمانی رابطة معناداری وجود داشته و مقدار اثر آن برابر با 512/0 است. 
    4ـ2ـ7. ضریب اندازة اثر رضایت شغلی با مؤلفه‌های تعهد سازمانی
    جدول شمارة 5، اندازة اثر رضایت شغلی با مؤلفه‌های تعهد سازمانی را به‌طور کلی نشان می‌دهد.
    جدول 5. اندازة اثر رضایت شغلی با مؤلفه‌های تعهد سازمانی
    متغیر مستقل    مؤلفة متغیر وابسته    شاخص آماری
    رضایت شغلی    مؤلفه‌های تعهد سازمانی    اندازة اثر    Z    سطح معناداری
        تعهد هنجاری    371/0    530/11    000/0
        تعهد عاطفی    250/0    792/8    002/0
        تعهد مستمر    419/0    042/3    000/0

    بر این اساس: 
    بین رضایت شغلی و تعهد هنجاری رابطة معناداری وجود داشته و مقدار اثر آن برابر با 271/0 است. 
    بین رضایت شغلی و تعهد عاطفی رابطة معناداری وجود داشته و مقدار اثر آن برابر با 250/0 است. 
    بین رضایت شغلی و تعهد مستمر رابطة معناداری وجود داشته و مقدار اثر آن برابر با 419/0 است. 
    5ـ2ـ7. تأثیر جنسیت بر تعهد سازمانی
    جدول 6. تأثیر جنسیت بر تعهد سازمانی
    جنسیت    تصادفی
        اندازة ترکیبی    z-value    sig
    زنان    124/0    031/5    000/0
    مردان    110/0    172/3    000/0
    اثر کل    162/0    531/8    000/0

    بین جنسیت و تعهد سازمانی رابطة معناداری وجود داشته و مقدار اثر آن برابر با 162/0 است. به‌لحاظ جنسیت، میزان رضایت شغلی در میان زنان با مقدار ضریب 124/0 بیشتر از مردان با ضریب 110/0 بوده و بر تعهد سازمانی آنها تأثیر داشته است. 
    6ـ2ـ7. تأثیر وضع تأهل بر تعهد سازمانی
    جدول 11. تأثیر وضع تأهل بر تعهد سازمانی
    وضع تأهل    تصادفی
        اندازة ترکیبی    z-value    sig
    مجرد    107/0    128/4    000/0
    متأهل    135/0    092/3    000/0
    اثر کل    140/0    730/2    000/0

    بین وضع تأهل و تعهد سازمانی رابطة معناداری وجود داشته و مقدار ضریب تأثیر آن 140/0 است. همچنین رضایت شغلی در میان گروه متأهل با ضریب 135/0 بیشترین تأثیر را در تعهد سازمانی داشته است. 
    7ـ2ـ7. تأثیر سطح تحصیلات بر تعهد سازمانی
    جدول 7. تأثیر تحصیلات بر تعهد سازمانی
    تحصیلات    تصادفی
        اندازة ترکیبی    z-value    sig
    کاردانی و کمتر    134/0    206/8    000/0
    کارشناسی    157/0    831/11    000/0
    کارشناسی ارشد و دکتری    210/0    316/5    000/0
    اثر کل    239/0    629/2    000/0

    بین سطح تحصیلات و تعهد سازمانی رابطة معناداری وجود داشته و مقدار ضریب تأثیر آن 239/0 است. همچنین رضایت شغلی در میان گروه دارای سطح تحصیلات ارشد و دکتری با ضریب 210/0 بیشترین تأثیر را در تعهد سازمانی داشته است. 
    نتیجه‌گیری
    تأثیر رضایت شغلی بر تعهد سازمانی از مسائل و موضوعات مهم سازمانی در جهان صنعتی است. نیروی انسانی هر سازمانی از اصلی‌ترین و مهم‌ترین سرمایه‌های آن محسوب می‌شود و فهم نیازهای آن، برای توسعه و رسیدن به هدف‌های سازمانی امری حیاتی است. در این میان، دست یافتن به هدف سازمانی نیازمند سیاست‌گذاری مناسب در رضایت شغلی است. این امر منجر به کاهش تمایل به ترک شغل، غیبت‌های مکرر و تأخیر در حضور سازمانی می‌شود و در کنار تمایل به ماندگاری شغلی در سازمان، بر اثربخشی و کارایی سازمانی فرد نیز تأثیر فراوانی دارد. مهم‌ترین پیامدهای آن، تمایل شدید و قوی برای عضویت در سازمان، تلاش وافر برای رشد سازمانی و پذیرش هنجارها، ارزش‌ها و هدف‌های سازمانی است. یافته‌های این پژوهش با نتایج مطالعات پیشین، همچون دیهیم‌پور (۱۴۰۱) و هاشمی و منطقی (۱۴۰۳)، که بر اهمیت مؤلفه‌های معنوی و اخلاقی در تقویت رضایت شغلی و تعهد سازمانی تأکید دارند، همسوست. 
    بر این اساس، پژوهش حاضر با هدف ارزیابی تأثیر رضایت شغلی و مؤلفه‌های آن بر تعهد سازمانی، با مروری بر آثار تجربی و پیمایشی صورت‌گرفته در بازة زمانی 1382 تا 1402 با نرم‌افزار cma2 نشان داد که بین رضایت شغلی و تعهد سازمانی رابطة معناداری وجود داشته و در مدل کوهن و فیشر توانسته است 55 درصد از تغییر تعهد سازمانی را تبیین کند. با افزایش رضایت شغلی، میزان تعهد سازمانی نیز ارتقا می‌یابد و فرد خود را وابسته، متعلق و مقید به هنجارها و ارزش‌های سازمانی می‌کند.
    شکل 2. تأثیر رضایت شغلی بر تعهد سازمانی

    نتایج نشان داد که رضایت شغلی در سازمان‌های دولتی و غیردولتی نقش مهمی را در تقویت تعهد سازمانی ایفا می‌کند. این امر چشم‌انداز توسعه و تحول سازمان را از حیث ماندگاری شغلی و تعصب سازمانی نیروی انسانی، مثبت ترسیم می‌کند. همچنین مؤلفه‌های رضایت شغلی بر تعهد سازمانی تأثیر معناداری داشته است. بر این اساس می‌توان گفت: 
    بین رضایت از سبک رهبری و مدیریت و تعهد سازمانی رابطة معناداری وجود داشته و مقدار اثر آن برابر با 278/0 است. هرچه میزان رضایت نیروی شغلی از شیوة مدیریت و رهبری سازمانی بیشتر باشد، به همان میزان تعهد سازمانی بیشتری خواهند داشت. 
    بین رضایت از نقش و تخصص شغلی و تعهد سازمانی رابطة معناداری وجود داشته و مقدار اثر آن برابر با 451/0 است. تخصیص پست و موقعیت شغلی بر حسب تخصص، دانش، مهارت و رضایت فرد از این امر، منجر به ارتقای تعهد سازمانی می‌شود.
    بین رضایت از پرداخت و مزایای رفاهی و تعهد سازمانی رابطة معناداری وجود داشته و مقدار اثر آن برابر با 601/0 است. پرداخت‌های مناسب و بموقع و همچنین وجود مزایای رفاهی، اعم از خدمات درمانی، مسکن و پاداش‌های شغلی، منجر به تقویت حس تعهد سازمانی در فرد می‌شود.
    بین رضایت از فرهنگ و جو سازمانی و تعهد سازمانی رابطة معناداری وجود داشته و مقدار اثر آن برابر با 300/0 است. فضا و جو سازمانی نقش مهم و مؤثری در ارتقای تعهد سازمانی دارد؛ به این معنا که فضای دوستانه، صمیمی و نشاط‌آمیز در تعامل بین نیروی‌های سازمانی و کاهش بدبینی سازمانی، ناهنجاری و کج‌روی سازمانی، باعث تقویت حس تعهد سازمانی در افراد می‌شود. 
    بین رضایت از ترفیع و ارتقای شغلی و تعهد سازمانی رابطة معناداری وجود داشته و مقدار اثر آن برابر با 420/0 است. هرچه نیروی شغلی از شیوة ترفیع و ارتقای شغلی خود رضایت بیشتری داشته باشند، به همان میزان به سازمان خود دلبسته و به ارزش و هنجارهای آن متعهدتر می‌شوند. 
    بین رضایت از قوانین و مقررات سازمانی و تعهد سازمانی رابطة معناداری وجود داشته و مقدار اثر آن برابر با 512/0 است. قوانین و مقررات سازمانی در زمینة برخورد و مواجهه با نیروی انسانی نقش تعیین‌کننده در تعهد سازمانی ایفا می‌کند. وجود قوانین سهل، منطقی و ساده برای انجام امورات شغلی ـ سازمانی و حل نیازهای سازمانی فرد، بسترهای تعهد سازمانی را تقویت می‌کند. 

    شکل 3. تأثیر مؤلفه‌های رضایت شغلی بر تعهد سازمانی

    می‌‌توان گفت که تعهد سازمانی نیروهای شغلی، سازمانی و نیروی انسانی در سازمان‌های دولتی، غیردولتی و آزاد (خصوصی)، نیازمند تأمین شرایط و سازوکار‌های ارتقای رضایت شغلی است؛ به‌طوری‌که به کاهش غیبت از کار، ارتقای عملکرد شغلی، افزایش خشنودی شغلی و توسعة ساختار سازمانی منجر می‌شود. نتایج نشان داد که میزان تعهد سازمانی تابعی از نگرش کارکنان به سازمان از بعد رضایت شغلی است. با افزایش رضایت شغلی از سازمان مربوطه، فرد بیشترین تعلق و تعهد اجتماعی را به آن خواهد داشت و با تمام علاقه و انگیزه برای آن تلاش خواهد کرد. عواملی همچون فضای سالم و نشاط‌آمیز سازمانی، نحوة برخورد مدیر و رؤسای سازمان با همکاران و نیروی تحت امر، تقسیم کار اجتماعی عادلانه (نقش و تخصص شغلی) و شایسته‌سالاری سازمانی در پست‌های سازمانی، پرداخت بموقع و بهبود وضعیت رفاهی کارکنان و همچنین وجود قوانین عادلانه، عدم تبعیض سازمانی ـ شغلی و وجود قوانین و مقررات سازمانی انسانی به‌جای مقررات استبدادی و آشفته، ضمن ارتقای رضایت شغلی باعث می‌شود که تعهد سازمانی فردی نیز افزایش یابد. در همین راستا متناسب با یافته‌های پژوهشی، سیاست‌گذاری زیر ارائه می‌شود: 
    انتخاب و گزینش رهبری مناسب بر مبنای ملاک‌های اخلاق کار اسلامی و مدیریت شایسته‌سالاری؛ 
    اختصاص نیروی انسانی به نقش‌های سازمانی ـ مدیریتی بر مبنای توانایی، پتانسیل، رشتة تخصصی و سابقة شغلی؛ 
    اصلاح قوانین و مقررات سازمانی و کاهش پیچیدگی نظام اداری ـ سازمانی؛ 
    تدوین رویّه‌های ارتقا و ترفیع شغلی نیروی انسانی بر مبنای شایسته‌سالاری و عملکرد شغلی؛ 
    تدوین فرهنگ سازمانی فضیلت‌‌محور، انسان‌‌دوستانه و دارای سرمایة اجتماعی غنی و قوی در برابر همکاران و مسائل سازمانی.

    References: 
    • آزادی، رسول و عبدی، حسین (۱۳۹۴). اثرات رضایت شغلی و رضایت شغلی بر عملکرد کارکنان با نقش میانجیگری تعهد سازمانی. مطالعات مدیریت رفتار سازمانی در ورزش، ۲(۴)، 11ـ۲۴. 
    • ابراهیم‌‌نژاد، ناصر (۱۳۹۹). تأثیر رضایت شغلی و تعهد سازمانی در تخلفات شغلی پلیس. پژوهش‌نامة نظم و امنیت اجتماعی، ۱۳(4)، ۱57ـ182. 
    • اروجی، عاطفه؛ شورورزی، محمدرضا و صالحی، مهدی (1394). رابطة بین رضایت شغلی و تعهد سازمانی حسابداران شاغل در شرکت ملی پخش فرآورده‌های نفتی ایران. مطالعات راهبردی در صنعت نفت و انرژی، (23)، 35ـ66. 
    • استوار، غری و امیرزاده خاتونی، ماندانا (۱۳۸۷). بررسی رابطة میان هوش هیجانی، رضایت شغلی و تعهد سازمانی در کارکنان کارخانة بخش خصوصی در شهر شیراز. فصلنامة رهیافتی نو در مدیریت آموزشی، ۱(۲)، 23ـ۳۸. 
    • اسدزاده، داوود (۱۳۹۶). اثر رضایت شغلی بر تعهد سازمانی (مطالعة موردی: ادارة کل هواشناسی آذربایجان غربی). فصلنامة پژوهش‌های جدید در مدیریت و حسابداری، 3(۲۴)، ۲3۷ـ247. 
    • اسماعیل‌زاده، مونا و توکلی بنیزی، مهناز (1400). کاربست شبکة عصبی در پیش‌بینی رضایت شغلی کارکنان بر اساس ابعاد سه‌گانة دین‌داری از دیدگاه نهج‌البلاغه. اسلام و پژوهش‌های مدیریتی، 11(22)، 189ـ218. 
    • اکبری، پیمان؛ رستمی، رضا؛ ویسمرادی، اکبر و محمدی نجف‌آبادی، عبدالمجید (۱۳۹۴). تحلیل نقش واسطه‌ای رضایت شغلی و تعهد سازمانی در رابطة بین بازاریابی داخلی و مشتری‌گرایی کارکنان (مطالعة موردی: شرکت‌های پخش غذایی و دارویی). مجلة مدیریت بازاریابی، ۱۰(۲۶)، 139ـ158. 
    • امیرنیا، حمزه (1396). نقش میانجی رضایت شغلی در ارتباط بین تعهد سازمانی و اثربخشی معلمان تربیت‌بدنی شهرستان جاسک. پایان‌نامة کارشناسی ارشد. بندرعباس: دانشگاه آزاد اسلامی واحد بندرعباس. 
    • امین بیدختی، علی‌اکبر و صالح‌پور، معصومه (۱۳۸۶). رابطة رضایت شغلی با تعهد سازمانی در کارکنان آموزش و پرورش. دانش رفتار دانشگاه شاهد، ۱۴(۲۶)، ۳1ـ38.
    • امین شایان جهرمی، شاپور؛ صالحی، مسلم و ایمانی، جواد (۱۳۸۸). رابطة عدالت سازمانی و تعهد سازمانی با رضایت شغلی در بین معلمان مدارس استثنایی شهرستان بندرعباس. علوم تربیتی، ۲(۵)، 7ـ33. 
    • انصاری، محمد اسماعیل؛ میراحمدی، سیدمحمدرضا و ذبیح‌زاده، کاظم (۱۳۸۹). بررسی روابط بین استرس شغلی رضایت شغلی تعهد سازمانی و رفتار شهروندی سازمانی. مدیریت و منابع انسانی در صنعت نفت، ۴(۱۳)، 153ـ۱۶۶. 
    • بشیریان، هادی ؛ دایی، روح‌الله؛ بختیاری، محسن و شهبازی، رضا (1398). بررسی ارتباط بین رضایت شغلی و تعهد سازمانی با دلبستگی به شغل در کارکنان ادارة ورزش و جوانان استان اراک. تحقیقات کاربردی علوم ورزشی، آموزشی بدون مرز، (11)، 44ـ59. 
    • پایاب، احمد (1392). بررسی تأثیر رضایت شغلی بر تعهد سازمانی کارکنان دادسرای ناحیة 31 تهران. پایان‌نامة کارشناسی ارشد. تهران: دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکزی، دانشکدة مدیریت. 
    • پورصفر، علی؛ رضایی، سجاد و حاتم سیاهکل محله، علیرضا (۱۳۹۸). نقش میانجی رضایت شغلی در رابطه با کارکردهای مربیگری و تعهد سازمانی در کارکنان بیمارستانی. تصویر سلامت، ۱۰(۴)، ۲87ـ299. 
    • تازه‌گل، علی؛ قربانی، علیرضا؛ کیوانلو، زهرا و تیره، حسن (۱۳۹۸). بررسی ارتباط رضایت شغلی با تعهد سازمانی و عوامل مؤثر بر آن در کارکنان دانشگاه علوم پزشکی سبزوار. مجلة دانشگاه علوم پزشکی سبزوار، ۲۶(۵)، ۶19ـ626. 
    • جهانگیر، فریدون؛ پازارگادی، مهرنوش؛ محفوظ‌پور، سعاد و اکبرزاده باغبان، علیرضا (۱۳۸۶). بررسی رابطة بین تعهد سازمانی رضایت شغلی و عوامل فردی پرستاران در ‌بخش‌های داخلی جراحی بیمارستان‌های وابسته به دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی. پژوهنده (مجلة پژوهشی دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی)، ۱۲(۵)، ۴۰۷ـ۴۱۶. 
    • جلیلی پیران، شمس‌الدین (1394). تأثیر رضایت شغلی کارکنان دادگستری بر تعهد سازمانی آنان (مورد مطالعه: دادسراهای عمومی و انقلاب استان اصفهان). پایان‌نامة کارشناسی ارشد دانشگاه علوم قضایی و خدمات اداری. تهران: دانشکدة علوم قضایی و خدمات اداری ـ دادگستری تهران. 
    • چیذری، محمد؛ عباسی، عنایت و باسامی، احمد (۱۳۹۲). تأثیر ویژگی‌های فردی و رضایت شغلی بر تعهد سازمانی کارشناسان سازمان جهاد کشاورزی استان کردستان. پژوهش‌های ترویج و آموزش کشاورزی، ۶(۱)، 81ـ96. 
    • حاجی‌بلوری، محمدعلی (1393). ارتباط رضایت شغلی با تعهد سازمانی دبیران تربیت‌بدنی شهر یزد. پایان‌نامة کارشناسی ارشد. تفت: دانشگاه آزاد اسلامی واحد تفت،. دانشکدة ادبیات و علوم انسانی. 
    • حیدری‌کیا، مهرداد (1391). بررسی رابطة بین رضایت شغلی و تعهد سازمانی کارشناسان شرکت توزیع برق لرستان. پایان‌نامة کارشناسی ارشد. کرج: مؤسسة آموزش عالی الکترونیکی ـ مجازی مهر البرز، دانشکدة مدیریت. 
    • دانش‌فرد، کرم‌اله و محجوب‌روش، شبنم (۱۳۸۸). بررسی رابطة رضایت شغلی و تعهد سازمانی با کارایی کارکنان. فصلنامة رهبری و مدیریت آموزشی، 3(4)، 115ـ۱۳۶. 
    • درخشیده، حامد و کاظمی، علی (۱۳۹۳). تأثیر مشارکت شغلی و تعهد سازمانی بر رضایت شغلی و عملکرد شغلی کارکنان در صنعت هتل‌داری شهر مشهد با استفاده از مدل معادلات ساختاری. جامعه‌شناسی کاربردی، ۲۵(۳)، 89ـ101. 
    • دلیری، زهرا (1396). رابطة رضایت شغلی و کیفیت زندگی کاری با تعهد سازمانی دبیران زن دورة دوم متوسطه ناحیة 1 شیراز. پایان‌نامة کارشناسی ارشد. مرودشت: دانشگاه آزاد اسلامی واحد مرودشت، دانشکدة علوم تربیتی و روان‌شناسی. 
    • دیهیم‌پور، مهدی (1401). عوامل مؤثر بر خودکارآمدی سرمایه‌های انسانی سازمان بر اساس کتاب شریف نهج‌البلاغه. اسلام و پژوهش‌های مدیریتی، 12(25)، 67ـ82. 
    • ساعتچی، محمود؛ قاسمی، نوشاد و نمازی، سمیه (۱۳۸۷). بررسی رابطة میان انگیزة شغلی مدیران، رضایت شغلی و تعهد سازمانی کارکنان (دبیران) مقطع متوسطة شهرستان مرودشت. رهیافتی نو در مدیریت آموزشی، (۲)، 153ـ174. 
    • سهیلی، فرامرز؛ افشانی، سیدعلیرضا؛ توکلی‌زاده، راوری و محمد جنتی‌فر، اکرم (۱۳۹۵). بررسی رابطة رضایت شغلی و تعهد سازمانی در بین کتابداران کتابخانه‌های عمومی استان یزد. مطالعات کتابداری و علم اطلاعات، ۸(18)، 119ـ142. 
    • سلگی، احمدحسین (1392). بررسی رابطة بین رضایت شغلی با تعهد سازمانی کارکنان جهاددانشگاهی واحد شهید بهشتی. پایان‌نامة کارشناسی ارشد. تهران: دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکزی، دانشکدة مدیریت و حسابداری. 
    • سلطانی میرزایی، محبوبه (1401). بررسی تأثیر رضایت شغلی بر تعهد سازمانی معلمان (مورد مطالعه: دبیران دبیرستان‌های دخترانة ناحیة تبادکان مشهد). پایان‌نامة کارشناسی ارشد. لنگرود: مؤسسة آموزش عالی قدیر، گروه مدیریت. 
    • شریعتمداری، مهدی؛ عابدی، زهره و ندیمی، اکرم (۱۳۹۷). نقش میانجی تعهد سازمانی در تأثیر رضایت شغلی بر رفتار. مطالعة منابع انسانی، ۸(8۲)، 1ـ18. 
    • عابدی کوشکی، سارا؛ رضا زین‌آبادی، حسن؛ عبدالرحیم، نوابراهیم و جعفرنژاد، احد (۱۳۹۴). بررسی نقش رضایت شغلی در تعهد سازمانی در یک سازمان آموزشی. مطالعة مدیریت بر آموزش انتظامی، 8(4)، 29ـ38. 
    • عابدینی، مهنوش (۱۳۹۴). بررسی رابطة رضایت شغلی و تعهد سازمانی مربیان بهداشت مدارس استان هرمزگان. مجلة پزشکی هرمزگان، ۱۹(۱)، ۵۰ـ45. 
    • غلامعلی لواسانی، مسعود و ارجمند، ندا و کیوان‌زاده، محمد (۱۳۸۷). معنویت استرس شغلی تعهد سازمانی و رضایت شغلی در پرستاران شهر تهران. مجلة روان‌شناسی معاصر، ۳(۲‌)، 61ـ73. 
    • غلامی روچی، شهلا (1396). بررسی رابطة بین رضایت شغلی و تعهد سازمانی کارکنان شرکت ساپکو (شرکت طراحی مهندسی و تأمین قطعات شرکت ایران‌خودرو). پایان‌نامة کارشناسی ارشد. تهران: دانشگاه پیام نور استان تهران، مرکز پیام نور تهران غرب. 
    • فتح‌اللهی، مهدی (1390). بررسی رابطة رضایت شغلی با عدالت سازمانی و تعهد سازمانی مطالعة موردی: سازمان زیباسازی شهرداری تهران. پایان‌نامة کارشناسی ارشد. تهران: دانشگاه تهران، دانشکدة مدیریت. 
    • قبادی، محمد (1399). بررسی تأثیر بدبینی سازمانی و رضایت شغلی بر تعهد سازمانی (مورد مطالعه: دبیران مقطع متوسطة آموزش و پرورش شهرستان بجنورد). پایان‌نامة کارشناسی ارشد. بجنورد: مؤسسة آموزش عالی حکیمان، گروه مدیریت. 
    • قمری، محمد (1390). مقایسة رابطة رضایت شغلی و تعهد سازمانی در بین اعضای هیئت‌علمی و کارکنان دانشگاه آزاد. نشریة رهبری و مدیریت آموزشی، 5(3)، 101ـ119. 
    • کاظمی راد، امیر (1401). بررسی رابطة رضایت شغلی و تعهد سازمانی (مورد مطالعه: دانشگاه علوم پزشکی تهران). پایان‌نامة کارشناسی ارشد. تهران: مؤسسة آموزش عالی علامه طبرسی، گروه مدیریت. 
    • کجانی حاجی‌آباد، خسرو (1401). بررسی رابطة رضایت شغلی و تعهد سازمانی در بنیاد جانبازان شهر تهران. پایان‌نامة کارشناسی ارشد. تهران: مؤسسة آموزش عالی روزبهان، دانشکدة علوم انسانی. 
    • کارگر، حامد (1390). رابطة هوش هیجانی و رضایت شغلی با تعهد سازمانی دبیران دبیرستان‌ها. پایان‌نامة کارشناسی ارشد. سمنان: دانشگاه سمنان، دانشکدة روان‌شناسی و علوم. 
    • کرد، خالد (1391). رابطة عدالت سازمانی و رضایت شغلی با تعهد سازمانی در بین معلمان ابتدایی شهرستان خاش. پایان‌نامة کارشناسی ارشد. مرودشت: دانشگاه آزاد اسلامی واحد مرودشت، دانشکدة علوم تربیتی و روان‌شناسی. 
    • کرمی، وحید (1402). بررسی رابطة رضایت شغلی و تعهد سازمانی کارکنان شاغل در دانشگاه علوم پزشکی لرستان. رویکردهای پژوهشی نوین در مدیریت و حسابداری، 7(89)، 422ـ436. 
    • کوچک‌نژاد، ابراهیم (1398). بررسی رابطة بین رضایت شغلی و تعهد سازمانی و نقش آن با رفتارهای شهروندی درون‌سازمانی کارکنان ادارة علوم پزشکی شرق گیلان. پایان‌نامة کارشناسی ارشد. لنگرود: مؤسسة آموزش عالی قدیر، گروه مدیریت. 
    • کوزه‌چیان، هاشم؛ زارعی، جواد و طالب‌پور، مهدی (۱۳۸۲). بررسی ارتباط تعهد سازمانی و رضایت شغلی مدیران و معلمان مرد تربیت‌بدنی آموزشگاه‌های استان خراسان، فصلنامة المپیک، ۱۱(1ـ۲)، 43ـ52. 
    • کوهستانی، حسینعلی و شجاعی‌فر، حبیب‌الله (۱۳۸۲). رابطة رضایت شغلی مدیران دانشکده‌ها با تعهد سازمانی آنان در دانشگاه فردوسی مشهد، مجلة دانش و توسعه، (۱۳)، 11ـ26. 
    • متکی، ام‌البنین (1399). تأثیر رفتار اخلاقی و رضایت شغلی بر تعهد سازمانی کارمندان منطقة آزاد چابهار. پایان‌نامة کارشناسی ارشد. چابهار: دانشگاه بین‌المللی چابهار، دانشکدة مدیریت. 
    • مرادی، سمیه (1394). بررسی رابطة رضایت شغلی مؤلفه‌های با تعهد سازمانی کارشناسان وزارت کشور. پایان‌نامة کارشناسی ارشد. تهران: دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکزی، دانشکدة روان‌شناسی و علوم تربیتی.
    • مرادی، هادی؛ مرادی، وحید و رستگار، عباسعلی (۱۳۹۹). تأثیر سرمایة روان‌شناختی بر رفتار اخلاقی پرستاران بر اساس رابطة میانجیگری و رضایت شغلی و تعهد سازمانی. فصلنامة مدیریت پرستاری، 9(۲)، 56ـ65. 
    • ملک‌سعیدی، حمیده و معمارباشی، پیام (۱۳۹۹). واکاوی تأثیر ابعاد رضایت شغلی بر تعهد سازمانی (مورد مطالعه: کارشناسان سازمان جهاد کشاورزی استان کرمانشاه). پژوهش‌های ترویج و آموزش کشاورزی، 13(۱)، 31ـ40. 
    • ملک‌نیا، حمیدرضا؛ محرابی، محسن؛ همتی‌نژاد، مهرعلی و رمضانی‌نژاد، رحیم (۱۳۹۰). بررسی ارتباط رضایت شغلی و تعهد سازمانی کارمندان ادارات کل تربیت‌بدنی استان‌های لرستان، قم، گیلان. فصلنامة تحقیقات علوم ورزشی، ۱(۳)، 41ـ52. 
    • موسوی، مرضیه؛ محمدزاده، سعید و آجیلی، عبدالعظیم (۱۳۹۳). تأثیر رضایت شغلی بر تعهد سازمانی کارکنان دانشگاه کشاورزی و منابع طبیعی رامین خوزستان. علوم ترویج و آموزش کشاورزی ایران، ۱۰(۱)، 51ـ63. 
    • نادی، محمدعلی و حاذقی، فاطمه (۱۳۹۰). الگویابی معادلة ساختاری روابط بین جو اخلاقی، رضایت شغلی و تعهد سازمانی با نیت ترک خدمت در بین کارکنان بیمارستان‌های خصوصی شهر شیراز. نشریة مدیریت اطلاعات سلامت، ۸(۵)، 699ـ708. 
    • ناصری، وجیهه (1397). بررسی رابطة رضایت شغلی با تعهد سازمانی و جو اخلاقی در میان کتابداران کتابخانه‌های عمومی استان کرمانشاه. پایان‌نامة کارشناسی ارشد. کرمانشاه: دانشگاه پیام نور استان کرمانشاه. 
    • هاشمی، سیداحمد (صدق) و منطقی، محسن (1403). توسعة سازمانی مبتنی بر مؤلفه‌های فرهنگ سازمانی از دیدگاه قرآن کریم. اسلام و پژوهش‌های مدیریتی، 14(29)، 63-۸۲.
    • بازدید: 92
    شیوه ارجاع به این مقاله: RIS Mendeley BibTeX APA MLA HARVARD VANCOUVER

    APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER

    عشایری، طاها، جهان پرور، طاهره. (1404) مطالعة تأثیر رضایت شغلی و مؤلفه‌های آن بر تعهد سازمانی: پژوهش‌‌های ثانویة 1382ـ1402. دو فصلنامه اسلام و پژوهش های مدیریتی، 15(1)، 93-119 https://doi.org/10.22034/modiriyati.2026.5002372.

    APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER

    طاها عشایری؛ طاهره جهان پرور."مطالعة تأثیر رضایت شغلی و مؤلفه‌های آن بر تعهد سازمانی: پژوهش‌‌های ثانویة 1382ـ1402". دو فصلنامه اسلام و پژوهش های مدیریتی، 15، 1، 1404، 93-119

    APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER

    عشایری، طاها، جهان پرور، طاهره.(1404) 'مطالعة تأثیر رضایت شغلی و مؤلفه‌های آن بر تعهد سازمانی: پژوهش‌‌های ثانویة 1382ـ1402'، دو فصلنامه اسلام و پژوهش های مدیریتی، 15(1), pp. 93-119

    APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER

    عشایری، طاها، جهان پرور، طاهره. مطالعة تأثیر رضایت شغلی و مؤلفه‌های آن بر تعهد سازمانی: پژوهش‌‌های ثانویة 1382ـ1402. اسلام و پژوهش های مدیریتی، 15, 1404؛ 15(1): 93-119