Islamic Strategic Management in the Quran: A Model Based on the Thoughts of Allamah Misbah-Yazdi
Article Type:
Research
Writers:
✍️ Azizullah Shaikhzada
/ Ph.D. student of management in Quran and Management, Al-Mustafa International University, Imam Khomeini Higher Education Complex, Qom, Iran / azizullahsh@gmail.com
/ Ph.D. student of management in Quran and Management, Al-Mustafa International University, Imam Khomeini Higher Education Complex, Qom, Iran / azizullahsh@gmail.comBatol Sadatamini / Ph.D. student of management in Comparative Exegesis, Al-Mustafa International University, Bint al-Huda Higher Education Complex, Qom, Iran / batolsadatamini@gmail.com
10.22034/modiriyati.2026.5003115⏳
Abstract:
Strategic management in organizations and governance systems necessitates models grounded in coherent epistemological and anthropological foundations. The present study aims to elucidate a Quranic model for strategic management, relying on the epistemological and anthropological underpinnings within the thought of Allamah Misbah-Yazdi. This research employs a qualitative approach utilizing content analysis methodology and examines the relevant verses of the Holy Quran. The findings indicate that concepts such as guidance (Hidayat), rationality, free will, responsibility, and foresight constitute the core components of the strategic management model within the framework of Quranic teachings. Accordingly, through a coherent explication of these concepts, a theoretical framework can be proffered to guide strategic decisions and policies in organizations and governance systems. The novelty of this research lies in integrating Quranic teachings with the discourse of strategic management within the intellectual framework of Allamah Misbah-Yazdi.
Strategic Management, the Holy Quran, Guidance, Rationality, Free Will, Thought of Allamah Misbah-Yazdi.
چکیده و کلیدواژه فارسی (Persian)
Title :مدیریت راهبردی اسلامی در قرآن: الگویی بر مبنای اندیشة علامه مصباح یزدی
Abstract:
مدیریت راهبردی در سازمانها و نظامهای حکمرانی نیازمند الگوهایی مبتنی بر پشتوانههای معرفتی و انسانشناختی منسجم است. پژوهش حاضر با هدف تبیین الگویی قرآنی برای مدیریت راهبردی، بر مبانی معرفتشناختی و انسانشناختی در اندیشة علامه مصباح یزدی تکیه دارد. این پژوهش با رویکرد کیفی و روش تحلیل محتوا انجام شده و آیات مرتبط قرآن کریم را بررسی کرده است. یافتهها نشان میدهد که مفاهیمی همچون هدایت، عقلانیت، اختیار، مسئولیتپذیری و عاقبتاندیشی، مؤلفههای اصلی الگوی مدیریت راهبردی در چهارچوب آموزههای قرآنی هستند. بر این اساس، میتوان با تبیین منسجم این مفاهیم، چهارچوبی نظری برای هدایت تصمیمها و سیاستهای راهبردی در سازمانها و نظامهای حکمرانی ارائه کرد. نوآوری پژوهش نیز در پیوند دادن آموزههای قرآنی با مباحث مدیریت راهبردی در چهارچوب فکری علامه مصباح یزدی است.
References:
- قرآن کریم.
- ابنمنظور، محمدبنمکرم (1414ق). لسان العرب. بیروت: دار صادر.
- ابنفارس، احمد (1416ق). معجم مقاییس اللغه. قم: دفتر تبلیغات اسلامی.
- جوادی آملی، عبدالله (1392). فلسفة مدیریت اسلامی. قم: اسراء.
- راغب اصفهانی، حسینبنمحمد (1412ق). المفردات فی غریب القرآن. بیروت: دار القلم.
- زمخشری، محمودبنعمر (1407ق). الکشاف عن حقائق غوامض التنزیل. بیروت: دار الکتب العلمیه.
- طباطبایی، سیدمحمدحسین (1374). المیزان فی تفسیر القرآن. قم: دفتر انتشارات اسلامی.
- طبرسی، فضلبنحسن (1372). مجمع البیان فی تفسیر القرآن. تهران: ناصرخسرو.
- طبری، محمدبنجریر (1415ق). جامع البیان عن تأویل آی القرآن. بیروت: دار الفکر.
- العطاس، سیدمحمد نقوی (1995م). اسلام و سکولاریسم. بیجا: بینا.
- فخر رازی، محمدبنعمر (1420ق). مفاتیح الغیب. بیروت: دار احیاء التراث العربی.
- مصباح یزدی، محمدتقی (1388). آموزش فلسفه. ج2 قم: مؤسسة آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره).
- مصباح یزدی، محمدتقی (1382). آموزش فلسفه. ج1. قم: مؤسسة آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره).
- مصباح یزدی، محمدتقی (1389الف). انسانشناسی در قرآن. قم: مؤسسة آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره).
- مصباح یزدی، محمدتقی (1389ب). فلسفة اخلاق. قم: مؤسسة آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره).
- مصباح یزدی، محمدتقی (1390). پیشنیازهای مدیریت اسلامی. قم: مؤسسة آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره).
- مصباح یزدی، محمدتقی (1392). جستارهایی در فلسفة علوم انسانی. قم: مؤسسة آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره).
- مطهری، مرتضی (1386). مجموعه آثار. تهران: صدرا.
References:
- Ansoff, H. I. (1987). Corporate Strategy. New York: McGraw-Hill.
- Bacon, N. (1997). Reviewing the flexible firm. European Journal of Work and Organizational Psychology, 6(3), 263-282.
- Barney, J. (1991). Firm resources and sustained competitive advantage. Journal of Management, 17(1), 99-120.
- Chandler, A. D. (1962). Strategy and Structure: Chapters in the History of the American Industrial Enterprise. Cambridge, MA: MIT Press.
- Corbin, J., & Strauss, A. (1998). Basics of Qualitative Research: Techniques and Procedures for Developing Grounded Theory (2nd ed.). Thousand Oaks, CA: Sage.
- David, F. R. (2017). Strategic Management: A Competitive Advantage Approach, Concepts and Cases (16th ed.). Harlow, UK: Pearson Education Limited.
- Eisenhardt, K. M., & Brown, S. L. (1999). Patching: Restitching business portfolios in dynamic markets. Harvard Business Review, 77(3), 72-82.
- Johnson, G.; Whittington, R.; Scholes, K.; Angwin, D. & Regnér, P. (2017). Exploring Strategy (11th ed.). Harlow, UK: Pearson Education Limited.
- Kaplan, R. S. & Norton, D. P. (1996). The Balanced Scorecard: Translating Strategy into Action. Boston: Harvard Business School Press.
- Kaplan, R. S. & Norton, D. P. (2004). Strategy Maps: Converting Intangible Assets into Tangible Outcomes. Boston: Harvard Business School Press.
- March, J. G. & Olsen, J. P. (1998). The institutional dynamics of international political orders. International Organization, 52(4), 943-969.
- Mayring, P. (2014). Qualitative Content Analysis: Theoretical Foundation, Basic Procedures and Software Solutions. Klagenfurt, Austria: Social Science Open Access Repository (SSOAR).
- Mintzberg, H. (1994). The rise and fall of strategic planning. New York: Free Press.
- Mintzberg, H.; Ahlstrand, B. & Lampel, J. (1998). Strategy Safari. New York: Free Press.
- Porter, M. E. (1980). Competitive Strategy. New York: Free Press.
- Porter, M. E. (1985). Competitive Advantage. New York: Free Press.
- Rothaermel, F. T. (2021). Strategic Management (5th ed.). New York: McGrawHill.
- Simon, H. A. (1957). Administrative Behavior: A Study of DecisionMaking Processes in Administrative Organization (2nd ed.). New York: Macmillan.
- Teece, D. J. (2014). The foundations of enterprise performance: Dynamic and ordinary capabilities in an (economic) theory of firms. Academy of Management Perspectives, 28(4), 328-352.
- Whittington, R. (2001). What is strategy - and does it matter? London: Routledge.
- Whittington, R.; Johnson, G. & Scholes, K. (2020). Exploring Strategy (12th ed.). Harlow, UK: Pearson.
Cite this article:
RIS
Mendeley
BibTeX
APA
MLA
HARVARD
VANCOUVER
Shaikhzada, Azizullah, Sadatamini, Batol. (2026) Islamic Strategic Management in the Quran: A Model Based on the Thoughts of Allamah Misbah-Yazdi. Islam va Pazhuheshhaye Modiriyati, 15(1), 7-35 https://doi.org/10.22034/modiriyati.2026.5003115.
Azizullah Shaikhzada; Batol Sadatamini."Islamic Strategic Management in the Quran: A Model Based on the Thoughts of Allamah Misbah-Yazdi". Islam va Pazhuheshhaye Modiriyati, 15, 1, 2026, 7-35
Shaikhzada, A, Sadatamini, B.(2026) 'Islamic Strategic Management in the Quran: A Model Based on the Thoughts of Allamah Misbah-Yazdi', Islam va Pazhuheshhaye Modiriyati, 15(1), pp. 7-35
