مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره) اسلام و پژوهش های مدیریتی 2251-6522 15 1 2025 06 05 الگوی قرآنی مدیریت راهبردی اسلامی بر اساس مبانی معرفت‌شناختی علامه مصباح یزدی (ره) 5003115 10.22034/modiriyati.2026.5003115 FA عزیزالله شیخ زاده 0000-0002-1883-9950 بتول سادات امینی Journal Article 2026 02 09 This study aims to present a Qur’anic model of Islamic Strategic Management based on the epistemological foundations of Allameh Mohammad-Taqi Misbah Yazdi. Using a thematic–interpretive and analytical approach to the Qur’an, the study identifies six foundational principles of Islamic strategic management: Tawḥīd in administration, consultation (Shūrā), insight (Basīrah), human dignity, leadership (Wilāyah), and divine laws (Sunan Ilāhiyyah). The model is epistemologically grounded in revelation, reason, and experience as the three sources of knowledge in Islamic thought. Data were collected from Qur’anic texts, the Al-Mizan and Tasnīm commentaries, and Misbah Yazdi’s philosophical writings. Comparative analysis demonstrates that while modern management is rooted in instrumental rationality and material utility, Islamic management emphasizes guided rationality and divine-oriented teleology. This Qur’anic model provides a theoretical framework for the Islamization of management science and the design of strategic systems consistent with human spiritual growth پژوهش حاضر با هدف تبیین و ارائه‌ی الگوی قرآنی مدیریت راهبردی اسلامی بر پایه‌ی مبانی معرفت‌شناختی علامه محمدتقی مصباح یزدی (ره) انجام شده است. با استفاده از روش تفسیری–تحلیلی و استنباط موضوعی از قرآن کریم، اصول بنیادین مدیریت راهبردی اسلامی استخراج گردیده است. داده‌ها از منابع قرآنی، تفاسیر المیزان و تسنیم، و آثار فلسفی و معرفت‌شناختی علامه مصباح یزدی گردآوری و تحلیل شد. نتایج نشان داد که نظام مدیریتی اسلامی بر سه رکن معرفتی «وحی، عقل و تجربه» استوار است و شش اصل راهبردی آن شامل «توحید در تدبیر، شوری، بصیرت، کرامت انسان، ولایت و سنت‌های الهی» است. این اصول در قالب الگویی چرخه‌ای، فرآیند تصمیم‌سازی، اجرا و ارزیابی را در پرتو هدایت الهی سامان می‌دهند. مقایسه‌ی تطبیقی با نظریه‌های مدیریتی غربی نشان داد که مدیریت مدرن بر عقلانیت ابزاری و سودمحوری مبتنی است، در حالی‌که مدیریت اسلامی بر عقلانیت هدایت‌گر، غایت‌مداری الهی و رشد انسان در مسیر قرب تأکید دارد.